een baby - marimba - una capacitación

Lieve mensen,

Tijd om jullie een nieuwe episode uit het mythische verhaal van ‘Miet en Wouer: los nuevos Pojomeros’ te brengen. Eerst en vooral kan het nuttig zijn jullie duidelijk te maken wat een ‘Pojomero’ is. Deze laatstnoemde is een inwoner van Pojom, het dorpje waar wij ondertussen al een 2 dikke weken verblijven of moet ik zeggen wonen, eten, slapen, wassen en plassen. Het is nu al duidelijk dat een boek over Pojom geen probleem zou zijn en waarschijnlijk zelfs goed zou verkopen, maar laten we ons wat inhouden en nu nog maar een tipje van de sluier optillen …


BABY

We kregen er een heleboel vragen over en we willen het jullie niet onthouden: de baby (waarover sprake in het vorige blogbericht) is uiteindelijk geboren op 6 november, het is een meisje… en… we waren er volledig live van in het begin bij, als meelevende toeschouwers!!!! De naam blijft voorlopig nog een raadsel (het is hier de gewoonte om het geven van de 3 namen nog eventjes uit te stellen), maar ook dit laten we jullie op tijd en stond weten. Een dezer dagen geven we jullie een uitgebreid verslagje van de bevalling en de rest van Miets verjaardag…

MARIMBA

Zaterdagavond 31 oktober, 19u23. De vooravond van 1 november. We aten whiskil (een groene, stekelachtige vrucht, die lijkt op aardappelen, maar dan net ietsje verfijnder smaakt) en een smaakvolle omelet. Allerheiligen en Allerzielen, de twee feestdagen waarop de doden herdacht worden en het tijd is voor sommige van de mannen (en dan bedoel ik echt niet iedereen) om ladderzat door het dorp te lopen, of misschien gebruik ik soms beter kruipen.

De drank van hier (en ik heb hem nog niet geprobeerd!!!), legt je letterlijk en figuurlijk helemaal lam. Wel een beetje tegenstrijdig, want hier in Pojom en de omliggende dorpen (de municipio San Mateo) is alcohol bij wet verboden. Dit op vraag van de vrouwen omdat hun mannen zo vaak zat waren. Deze drooglegging blijkt echter een moeizaam gegeven te zijn. Zelfs de rechterhand van de alcalde (de lokale burgemeester die om het jaar verkozen wordt) strompelt zo af en toe, met vergiftigd bloed van de lokale drank, door het dorp.

Sorry voor deze kleine afdwaling, maar afdwalingen (in mijn hoofd) zijn hier in Pojom geen uitzondering. We gaan even terug naar gisterenavond, het begin van dit verhaal, ondertussen wel al 19u25. We zijn met zijn allen (= Kurt en Hanne; Anton; Miet en Wouter) uitgenodigd bij een oude man die samen met zijn broers wat marimba zal spelen. Het giet water net voor we vertrekken, maar gelukkig gaat het ‘optreden’ door in het huis van de familie. Muren uit houten planken, een golfplaten dak, een aarden vloer bezaaid met afgesleten rotsen. In de hoek staat een bed, ernaast een rek met enkele kleren. Centraal als je binnenkomt staat het huisaltaar, maïs en bloemen (waarvan ik nog steeds niet weet of ze echt zijn of van plastiek) sieren het houten altaartje. Ervoor branden een tiental kaarsen die een warme vloed verspreiden doorheen de gezelllige kamer. Er zijn nog maar enkele mensen aanwezig. De groep staat op een geïmproviseerd podium te spelen, ze zijn in totaal met zeven. Één op een drum, één basgitaar (die aangedreven wordt door een generator, net zoals het licht dat het podium verlicht), één staat af en toe op een keyboard te tokkelen en met zijn vieren staan ze nog eens twee marimba’s te bespelen. Op de volgende link krijg je te horen hoe Marimba klinkt: http://www.youtube.com/watch?v=PQoe6ZSR-6Y (het was niet zo hoogstaand, de marimba’s waren sjofeler, de band droeg geen kostuums, maar de sfeer was duizend maal gezelliger!).

Voor het altaar zit de moeder des huizes, een echte (zoals Miet ze hier het liefst omschrijft) moederkloek. Ze zit te bidden, of zo lijkt het althans. Haar gezicht schijnt vaal in de rokende kaarsen, haar ogen zitten diep. Constant houdt ze de kaarsen brandende, ondertussen zit ze geconcentreerd te prevelen en lijkt het alsof ze zich niks aantrekt van de mensen in haar huis. Ze neemt het glaasje dat voor haar staat en besprenkelt de blok van het altaar, nadien neemt ze een slokje en gaat ze verder met haar binnensmonds gemompel dat duizenden jaren lijkt terug te gaan. Op de bankjes tegen de muur, en half schuilend achter de deur staan jongens en meisjes, af en toe staren ze ons aan. Als we terugkijken lachen ze of schieten ze schichtig weg. Achteraan zitten enkele mannen de lokale drank te drinken, ook hun ogen vallen dieper weg. Een jongeman strompelt binnen en valt tegen de muur, hij ligt er een eindje verdwaasd te wezen en poogt opnieuw recht te staan maar tevergeefs. Naast het huisaltaar zit een jonge vrouw de borst te geven , de baby zuigt gretig. Blinkende oogjes kijken vanonder de te grote muts. De oma ontwaakt uit haar trance neemt de baby vast en gooit hem voorzichtjes in de lucht. En de muziek? Die klinkt gezellig verder…

Na een uurtje half wilden we teruggaan, omdat Kurt en Hanne die nacht om 4 uur zouden vertrekken om een vriendschappelijke voetbalmatch te gaan spelen. 13 spelers, 1 pick up, en veel regen. (Achteraf hoorden we dat ze blijkbaar ook nog eventjes vastzaten op de berg, en dat de hele ploeg moest helpen duwen en daarna te voet de berg moest over steken, maar ze zijn er geraakt en ze hebben gewonnen!!!!)

We stonden op het punt te vertrekken, maar we mochten niet verder vooraleer gegeten te hebben. Op het menu stond tamales en te gesuikerde koffie. We hadden al goed gegeten, maar de beleefdheid noopte ons ertoe toe te happen. Tamales zijn een soort gevulde flappen van maispuree (maismeel met water) vermengd met stukjes kip, deze substantie werd op zijn beurt goed ingepakt in bananenbladeren. Ook Miet probeerde mee te eten. Haar tactiek: de stukjes kip handig omzeilen (ze heeft er op dit moment trouwens nog rillingen van, maar anders is het wel een harde tante wi ;-) ). Twee centimeter tamales verder werd haar persoonlijke, meedogenloze strijd gestaakt. Desalniettemin was Wouter –die tamales nu niet meteen het lekkerste vond maar er toch meer dan ¾ van verorberde – toch enigszins trots op deze verdienstelijke poging van zijn esposa. We dropen voldaan af. Ik beloonde mezelf met een lekkere-voor-ik-ga-slapen-nog-even-nadenken-sigaret onder de luifel van het kliniekje. Nadien dook ik het bed in samen met (een beetje Miet) en nog enkele bladzijden uit ‘Honderd jaar eenzaamheid’ van Garcias …

CAPACITACIÓN

Vorige week woensdag vergezelden we Hanne een hele dag . Eindbestemming : Yalenhuitz, het dorpje waar de andere kliniek van Vivir en Amor staat, voor een “capacitación” voor de comadronas (vroedvrouwen). Concreet betekent dit: opstaan om 6u in de gietende regen, 1u een berg oversteken in de stralende warme zon naar het dorpje Ixquisis en van daaruit de weg nog 1.30 u verderzetten naar Yalenhuitz. Ondertussen genieten we van de prachtige natuur, de zon, de rust en de verhalen van Hanne (die hier ondertussen al 9 jaar woont). Tegelijkertijd blijven we hopen dat er een auto langs zal rijden die ons wil oppikken en ons een stukje dichter kan brengen... de eerste auto die passeert neemt ons wel mee, maar dan zijn we eigenlijk al bijna aangekomen. Toch is het echt nog straf, die laatste vijf minuutjes in de laadbak van een hobbelende jeep tussen enkele Guatemalteekse vrouwen en met de haren wapperend in de wind...
In het kliniekje van Yalenthuitz aangekomen maken we dan alles klaar voor de capacitación. Dit is een soort vorming voor de vroedvrouwen uit alle dorpen uit de streek. Deze keer gaat het over SOA’s (Seksueel Overdraagbare Aandoeningen voor de slechtverstaanders). We maken “mosh” klaar als tussendoortje: havermout, water en suiker, VEEL suiker. Er worden koekjes geserveerd, de sfeer is gezellig en warm, de capacitacion kan beginnen. Na een kort rondje waar elke comadrona haar eigen ervaringen en vragen kan delen, begint de powerpointvoorstelling. Hanne brengt info over ziektes, complicaties bij bevallingen en wat er dan moet gebeuren... Heel interessant en een ontzettend mooi initiatief van Vivir en Amor...
’s Middags eten we allemaal samen in een comedor, dat is een restaurantje maar eigenlijk is het net alsof je gewoon bij een vrouw thuis gaat eten. We zitten met zijn allen gezellig aan een grote lange tafel: tortillas (maispannenkoek) met frijoles (bonenpasta) en huevos (eieren).
En dan volgt de tocht terug, van Yalenhuitz naar Pojom is het stukken lastiger want we moeten veel meer klimmen… we hebben ook dikke pech, op een haartje na missen we de enige auto die passeerde (de moraal van mietie bereikt heel even een dieptepunt, maar gelukkig kan ze zich snel weer herpakken en probeert ze alsnog de berg op te stuiven – na een toch wel stevig duwtje in de rug van wouter). Drie uur later komen we uiteindelijk doodmoe maar uiterst voldaan aan in onze woonst (met als gevolg een dag of twee complete stijfheid maar dat nemen we er graag bij na zo´n coole tocht)
Op naar de volgende capacitation in Tiactac op woensdag 11 november, ambiance!!!!!!!!!!